Einkenni fjarnáms eru að nemandinn
er ekki bundinn stað og tíma en einnig er einkennið aðskilnaður
milli kennara og nemenda, jafnvel yfir langan veg. Nemandinn getur ráðið hvenær
hann stundar námið innan þess tímaramma
sem kennarinn eða skólinn hefur sett. Kennarinn er líka óháðari stað en
í hefðbundinni kennslu, sem farið er að kalla staðbundna kennslu, en hann
er oft háður tíma t.d. þarf hann að senda frá sér efni á ákveðinum tímum,
svar nemendum innan ákveðins tíma og vera með viðtalstíma á ýmsu formi.
Kennarinn þarf að flytja hefðbundna kennslu yfir á Netið og kenna með þeim
aðferðum sem þar bjóðast.
Fjarnám er kennsluform og kennsluaðferð
þar sem samskipti kennara og nemenda
eru með öðrum hætti en í hefðbundinni kennslu og þurfa bæði kennara og
nemendur að vera meðvitaðir um það. Notast er við ýmisa tækni til
samskipta, s.s. venjulegan póst, síma,
töluvpóst, vefráðstefnur, spjall í beinni og fjarfundabúnaður.
Einhverskonar skipulag er nauðsynlegt til að skipuleggja og undirbúa
kennsluna og aðstoð er nauðsynleg fyrir nemendur í fjarnámi.
Algengt er í dag að nota hljóðglærur þar sem kennarinn tekur upp kennslustund þar sem
hann notar glærur eða að hann les inn á glærurunar það sem hann vill
segja við nemendur. Nemandinn notar síðan spilara
(Media Player™ eða
Real Player™) til að skoða
glærurnar og hlusta á kennarann. Kennarar nýta sér einnig vefsíður, vefráðstefnur,
spjall í beinni (chat) og kennslukerfi
eins og WebCT™ við fjarkennslu.
Fjarnám þarf hvorki að vera auðveldara
né erfiðara en hefðbundið nám en það reynir töluvert á sjálfsaga
nemandans sem þarf sjálfur að halda sér að náminu og velja sér tíma til
að sinna því. Fjarnám getur jafnvel verið tímafrekara en hefðbundið nám
þar sem nemandinn getur ekki alltaf spurt hér og nú og fengið svar strax
eins og hægt er í kennslustofu. Samskipti í fjarnámi geta tekið lengri tíma,
en einnig styttri, ef að kennarinn býður upp á góðan stuðning t.d. með
umræðu á vef og spjalli í beinni.
Nemandi sem ætlar í fjarnám þarf að gera ráð fyrir að tíma þurfi í námið því að þó að hann sé að einhverju eða öllu leiti undanþeginn tímasókn þá er kennslan búin að færast yfir á annað form sem að tekur oftast ekkert styttri tíma. Nemandinn þarf að hafa greiðan aðgang að tölvu, góða Nettenginu (ISDN er oft lágmarks tenging) og vera vel að sér í almennri tölvunotkun s.s. ritvinnslu, tölvupósti og Netnotkun. Oft getur farið mikill tími í að tengjast og sækja gögn og gera má ráð fyrir nokkrum kostnaði við Nettenginu fyrir utan stofnkostnað t.d. til að sækja gögn og nýta sér vefráðstefnur og spjall í beinni. Einnig getur hugbúnaðarkostnaður bæst við.
Framhaldsskólanemendum bjóðast
nú nokkrir kostir til að stunda fjarnám á Netinu og einnig eru skólar
farnir að gera tilraunir með s.k. dreifnám þar sem nemendur eru í
blönduðu námi þ.e. staðbundnu (í skólanum) og í fjarnámi (á Netinu).