Hnappaborð

Algengasti búnaður til að hafa samskipti við tölvu eru jaðartækin lyklaborð og mús. Þetta eru bæði s.k. inntakstæki eða ílagstæki.

Hnappaborð (lyklaborð)
Hnappaborðið er samansett úr nokkrum meginþáttum. Lengst til hægri er töluhnappaborð eins og á reiknivélum sem er gagnlegt fyrir þá sem þurfa að slá inn langar talnarunur. Næst koma aðgerðarhnappar og örvahnappar til að ferðast eftir. Síðan að mestu hefðbundið stafahnappar með aðgerðarhnöppum (t.d. F1-F12 fyrir ofan). Stundum er hægt að nota styttri leiðir með tveimur hnöppum saman. Í forritum má stundum sjá að einn bókstafur í valkost er undirstrikaður sem þýðir þá að með því að ýta á alt hnappinn og viðkomandi bókstaf er hægt að velja á sama hátt og með mús á þennan tiltekna stað. Í "gamla daga" það er að segja fyrir daga músarinnar notuðu menn þetta einvörðungu og margir gera það enn. Hér er upptalning á virkni nokkurra aðgerðarhnappa en athugið að listinn er alls ekki tæmandi:

Alt	Umskiptihnappur sem gefur fleiri möguleika og oft notað til að fara flýtileiðir.
Alt-Gr	Umskiptihnappur sem gefur fleiri möguleika á ákveðnum hnapp. Oft er @ merkið gefið með Alt Gr + Q
Alt-Tab	Flytur milli opinna glugga í Windows
Backspace eða ör til vinstri	Hophnappur, strokar út bókstafi til vinstri.
Caps Lock	Hástafalás. Festir að allir stafir komi stórir
Ctrl	Stýrihnappur, haldið niðri þegar ýtt er á annan hnapp. Til dæmis er notað ctrl-c fyrir afritun (copy) og ctrl-v til að líma inn texta (paste)
Del	Eyðingarhnappur, eyðir bókstöfum til hægri
Enter eða ör sem fer niður og til vinstri	Færsluhnappur, flytur bendil í næstu línu.
Esc	Lausnarhnappur, til að losa sig við eða fara út úr einhverju.
Num Lock	Talnalás. Gerir tölulyklaborð virkt í stað örva og öfugt.
Shift eða píla upp	Skiptihnappur sem gerir litla stafi stóra
Tab eða píla í báðar áttir	Dálkahnappur. Stekkur í næsta dálk (má stilla) í ritvinslu, eða stundum í næsta reit í forritum.

Mús
Mús er alla jafna með tveimur til þremur tökkum og stundum hjóli sem má rúlla. Vinstri músarhnappur er alla jafnan til að velja eitthvað, einusinni er smellt til að merkja val og tvísmelling til að fá eitthvað í gang. Sumir eiga erfitt með tvísmellingu í upphafi en það kemur fljótt þegar menn ná taktinum. Hægri músarhnappurinn er hinsvegar oft til að fá fleiri valkosti fram. Stundum má fá fram sömu valkosti með því að velja valmyndir en þykir fljótlegra að nota músina. Á fartölvum eru venjulega tveir takkar en síðan snertiflötur (touch pad) eða hnappur á

miðju lyklaborðinu til að hreyfa músina.

Stundum verða mýs stirðar og hreyfa sig óþjált og þá er ekki ólíklegt að óhreinindi hafi safnast fyrir í henni. Á myndinni hér til hliðar sést hvernig má opna fyrir kúlu sem er notuð til að nema hreyfingar músarinnar. Fyrir innan eru nokkur hjól þar sem óhreinindin hafa safnast fyrir. Gott er að hreinsa þau varlega og hrista óhreinindin úr músinni og loka síðan aftur.